Tüketicinin temel ihtiyaçlarına ödediği dolaylı vergi kaldırılmalıdır

94
  • TÜKETİCİNİN BARINMA SORUNU KATLANARAK DEVAM EDİYOR.
  • TÜKETİCİNİN TEMEL SAĞLIK HİZMETLERİNE ERİŞİMİNDEKİ SIKINTI GİDERİLMELİ.
  • TÜKETİCİNİN TEMEL EĞİTİM HAKKI KATLANARAK DEVAM EDİYOR.
  • TÜKETİCİNİN SAĞLIKLI ÇEVREDE YAŞAM HAKKI YOK SAYILMAMALI.

Evrensel tüketici hakları, dünya genelinde güvence altına alınmış olan tüketici haklarını ifade eder. Tüketicilerin temel ihtiyaçlarının karşılanması, bireylerin sağlıklı bir yaşam sürmeleri ve insan onuruna yakışır bir şekilde yaşayabilmeleri için gereken temel unsurların temin edilmesini içerir. Bu ihtiyaçlar genellikle gıda, su, barınma, sağlık hizmetleri, eğitim ve güvenlik gibi temel unsurlardır. Devlet, toplumlar, diğer meslek kuruluşları, üniversiteler ve yerel topluluklar arasında iş birliği yapılarak, bu temel haklar için çeşitli politikalar hayata geçirilmelidir.

Kahraman Maraş merkezli 6 Şubat’ta yaşanılan depremde, şehirlerde deprem risk analizlerinin yapılmadığını, depreme dayanıklı inşaat standartlarının eksik olduğunu ve standartlara uygun binaların inşa edilmediğini on binlerce canımızı, ev ve işyerlerimizi kaybettiğimizde gördük. İnşaat malzemelerinin depreme dayanıklı olmadığı, altyapı unsurlarının yeterince düşünülmediği ve deprem sonrası kullanılabilecek açık alanların planlanmadığı anlaşıldı. Bu durum, deprem riski olan şehirlerde maddi ve manevi riski en aza indirmek için üniversiteler, meslek kuruluşları, sivil toplum örgütleri ve deneyimli kişilerin iş birliği yapması gerektiğini ortaya koyuyor.

Deprem bölgesindeki sağlık hizmetlerine erişimde sorunlar yaşanmaktadır. Depremin üzerinden bir yıl geçmesine rağmen, tüketicilerin temel toplum sağlığı hizmetine erişiminde ve toplum temelli sağlık hizmetlerinde sorunlar yaşanmaya devam etmektedir. Öncelikle yıkılan Aile Sağlık Merkezlerinin acil bir şekilde yeniden inşa edilmesi ve sağlık hizmetlerine erişimi kolaylaştırmak için önlemler alınması gerekmektedir. Kamu hizmetlerinin etkili ve verimli bir şekilde sunulabilmesi için tıbbi malzemelerin yeterli olması ve sağlık çalışanlarının barınma sorunlarının çözülmesi önemlidir.

Eğitim, tüketicilerin sosyal ve kültürel becerilerini geliştirmesinde önemli yer tutmaktadır. Eğitim Evrensel Tüketici Hakları arasında temel gereksinimlerin karşılanma hakkı içinde yer almakla birlikte toplumsal gelişmenin temel taşlarından biridir.

Deprem bölgesine yönelik eğitim ve öğretim desteği ile bölgenin refahını artırmak, Okulların fiziksel koşullarının iyileştirilmesi, eğitim materyallerinin temin edilmesi, okullar arasındaki eşitsizliklerin giderilmesi ve yardıma ihtiyaç duyan öğrencilere destek programları geliştirilmesi gerekmektedir. Ayrıca, bölgede görevlendirilecek deneyimli öğretmenlerin barınma ve temel ihtiyaçlarının karşılanması için önlemler alınmalıdır.

Deprem bölgesindeki bina yıkımları sırasında ortaya çıkan toz, partikül madde ve kimyasal maddelerin solunum yollarına zarar verdiği bilinmektedir. Bu nedenle, bina yıkımında çalışanlar ve bölgede yaşayan tüketiciler için zararları en aza indirecek politikalar geliştirilmelidir. Yıkılan binalardan çıkan molozlar, çevreyi kirletmeyecek yerlerde depolanmalıdır. Temiz hava, su ve toprak kaynaklarının korunması için kamu otoritesi sürdürülebilir politikalar ve doğayı koruyucu önlemler geliştirmelidir.

Bazı sektörlerde yaşanılan sıkıntıları gidermek üzere (Buzdolabı, televizyon, elektrikli ev aletleri) 2017 yılında sektör canlandırılma çalışması yapılmış, KDV, ÖTV oranları sıfırlanmıştı.  Benzer uygulama deprem bölgesinde yaşayan tüketicilerin temel ihtiyaçlarını karşılayan mal ve hizmetlerde KDV, ÖTV gibi dolaylı vergilerin oranlarının sıfırlanması gerekmektedir. Bu, deprem yaşanan illerde tüketicilere yönelik adil bir vergi politikasının benimsenmesini sağlayacaktır. Ayrıca, ülke genelinde de tüketicilerin temel ihtiyaçları üzerindeki dolaylı vergilerin kaldırılması, tüketicilere daha adil bir vergi sistemi sunacaktır.

Tüketici Hakları Derneği Merkez Yönetim Kurulu Adına Genel Başkan Ergün Kılıç